Menu

HvJ over aanvang van termijn bij verwijzingen ex art. 22 EUMR

Veröffentlicht am 18-11-2026

Het Hof van Justitie van de Europese Unie heeft de hogere voorziening van de Luxemburgse drankenproducent B. en zijn dochteronderneming M. tegen het betrekken van een concentratie bij de concentratiecontrole van de Europese Commissie afgewezen (HvJ, arrest van 8 oktober 2026 – C-572/25). Centraal stond de vraag wanneer de termijn van 15 werkdagen voor een verwijzingsverzoek op grond van art. 22 lid 1 van Verordening (EG) nr. 139/2004 betreffende de controle op concentraties van ondernemingen aanvangt.

Overname van een drankenhandel

B. is een Luxemburgse onderneming die bier en mineraalwater produceert. Haar volledige dochteronderneming M. is actief in de drankenhandel in Luxemburg, Frankrijk en België. Ook H. exploiteert een drankenhandel in Luxemburg.

Op 31 januari 2024 maakte B. openbaar bekend dat de verwerving van de uitsluitende zeggenschap over H. was voltooid. M. had daartoe alle aandelen in H. verworven.

Omdat de vereiste omzetdrempels niet werden bereikt, had de concentratie geen communautaire dimensie in de zin van art. 1 van Verordening (EG) nr. 139/2004. Een aanmelding bij de Europese Commissie op grond van art. 4 lid 1 van deze verordening was daarom niet vereist. Aangezien Luxemburg op dat moment niet over een eigen stelsel voor concentratiecontrole beschikte, bestond daar evenmin een aanmeldingsplicht. Ook in geen enkele andere lidstaat van de Europese Unie of staat die partij is bij de Europese Economische Ruimte hoefde de concentratie te worden aangemeld.

Verwijzing naar de Europese Commissie

Contacten met de Luxemburgse mededingingsautoriteit

B. informeerde de mededingingsautoriteit van het Groothertogdom Luxemburg op 22 december 2023 over het voornemen van M. om H. over te nemen. Op 10 januari 2024 vond een gesprek plaats tussen de rekwirantes en de autoriteit.

Vanaf 17 januari 2024 ontving de mededingingsautoriteit van derden nadere gegevens over de concentratie. Een van deze derden verzocht op 25 januari 2024 formeel om de transactie op grond van art. 22 lid 1 van Verordening (EG) nr. 139/2004 naar de Europese Commissie te verwijzen en verstrekte aanvullende informatie.

Op 7 februari 2024 verzocht de Luxemburgse mededingingsautoriteit de Commissie de concentratie te onderzoeken. Bij besluit van 14 maart 2024 aanvaardde de Commissie het verwijzingsverzoek en stelde zij B. daarvan diezelfde dag in kennis.

Aanvang van de termijn volgens de Commissie

Volgens de Commissie was het verwijzingsverzoek binnen de toepasselijke termijn van 15 werkdagen ingediend. De mededingingsautoriteit had op zijn vroegst op 17 januari 2024 informatie ontvangen op basis waarvan zij de voorwaarden van art. 22 lid 1, eerste alinea, van de verordening voorlopig kon beoordelen.

Niet de enkele bekendheid met het bestaan van de concentratie was dus doorslaggevend. Bepalend was veeleer het tijdstip waarop de autoriteit over voldoende informatie over de transactie en de mogelijke gevolgen daarvan beschikte.

Voorwaarden voor verwijzing krachtens art. 22 EUMR

Art. 22 lid 1 van Verordening (EG) nr. 139/2004 staat een of meer lidstaten toe de Europese Commissie te verzoeken een concentratie te onderzoeken wanneer aan drie voorwaarden is voldaan:

  • De concentratie heeft geen communautaire dimensie in de zin van art. 1 van de verordening.

  • Zij beïnvloedt de handel tussen de lidstaten.

  • Zij dreigt de mededinging op het grondgebied van de verzoekende lidstaat op significante wijze te beïnvloeden.

Het verzoek moet uiterlijk 15 werkdagen na de aanmelding van de concentratie worden ingediend. Indien geen aanmelding vereist is, gaat de termijn in op het moment waarop de betrokken lidstaat anderszins van de concentratie in kennis wordt gesteld.

De Commissie kan de concentratie op grond van art. 22 lid 3 van de verordening onderzoeken indien zij van oordeel is dat de handel tussen de lidstaten wordt beïnvloed en dat de mededinging op het grondgebied van de verzoekende staat op significante wijze dreigt te worden beïnvloed.

Procedure bij het Gerecht van de Europese Unie

B. en M. stelden op 3 juni 2024 beroep in tegen het besluit van de Commissie. De Luxemburgse mededingingsautoriteit en A. werden toegelaten als interveniënten ter ondersteuning van de Commissie.

Het Gerecht van de Europese Unie behandelde de zaak begin maart 2025 en verwierp het beroep op 2 juli 2025. De verzoeksters hadden in totaal acht middelen aangevoerd. Een daarvan betrof de naleving van de termijn van 15 werkdagen.

Vereisten voor het anderszins in kennis stellen

Het Gerecht legde het begrip ‘anderszins in kennis stellen’ uit aan de hand van de bewoordingen, de regelgevingscontext, de totstandkomingsgeschiedenis en het doel van art. 22 lid 1 van de verordening. Vanwege verschillen tussen de taalversies konden de bewoordingen alleen geen definitief antwoord bieden.

Volgens de uitlegging van het Gerecht vereist het anderszins in kennis stellen formeel dat relevante informatie actief aan de bevoegde autoriteit van de betrokken lidstaat wordt verstrekt. Inhoudelijk moeten de gegevens volstaan om deze autoriteit in staat te stellen voorlopig te beoordelen of aan de voorwaarden voor een verwijzingsverzoek is voldaan.

Het is niet van belang of de informatie afkomstig is van de betrokken ondernemingen, van derden of uit een andere bron. De enkele mededeling dat een concentratie bestaat, is daarentegen niet voldoende.

Geen verplichting tot eigen onderzoek

Het Gerecht verwierp het standpunt dat de Commissie en de nationale mededingingsautoriteiten zelf actief op zoek zouden moeten gaan naar informatie over concentraties die mogelijk voor verwijzing in aanmerking komen. Volgens het Gerecht zou een dergelijke uitlegging een aanzienlijke administratieve belasting veroorzaken en afbreuk doen aan de doeltreffendheid van het verwijzingsmechanisme.

Tegelijkertijd was volgens het Gerecht geen sprake van een feitelijke aanmeldingsplicht. Het anderszins in kennis stellen verschilt wat betreft vorm, inhoud en doel van een formele aanmelding van een concentratie.

Voor het concrete geval stelde het Gerecht vast dat niet was aangetoond dat alle vereiste gegevens vóór 17 januari 2024 actief aan de Luxemburgse mededingingsautoriteit waren verstrekt. De Commissie mocht deze datum daarom als aanvang van de termijn hanteren. Ook de overige middelen slaagden niet.

Hogere voorziening bij het Hof van Justitie

B. en M. verzochten het HvJ het arrest in eerste aanleg en het besluit van de Commissie te vernietigen. Zij baseerden hun hogere voorziening op één middel, dat uit twee onderdelen bestond.

Enerzijds bestreden zij de uitlegging van het begrip ‘anderszins in kennis stellen’. Anderzijds maakten zij bezwaar tegen de berekening van de termijn van 15 werkdagen. Volgens hen had de Luxemburgse mededingingsautoriteit uiterlijk op 10 januari 2024 voldoende kennis verkregen, zodat het verzoek van 7 februari 2024 te laat was ingediend.

Geen voorafgaande informatieplicht

Het HvJ verduidelijkte allereerst dat het Gerecht het anderszins in kennis stellen niet had aangemerkt als een dwingende voorwaarde voor de bevoegdheid van een lidstaat om überhaupt een verwijzingsverzoek in te dienen. Het Gerecht had uitsluitend bepaald welke informatieverstrekking de termijn van 15 dagen doet ingaan.

Volgens het HvJ berustte het tegengestelde betoog van de rekwirantes op een onjuist begrip van het arrest in eerste aanleg.

Voldoende informatie voor een voorlopige beoordeling

Het HvJ bevestigde de uitlegging van het Gerecht. Art. 22 lid 1, tweede alinea, van de verordening moet in samenhang met de eerste alinea worden gelezen. Aangezien daarin de materiële voorwaarden voor een verwijzing zijn vastgelegd, moet de bevoegde autoriteit aan de hand van de verstrekte informatie voorlopig kunnen beoordelen of aan deze voorwaarden is voldaan.

De actieve verstrekking moet daarom gegevens bevatten die een eerste beoordeling mogelijk maken, met name van de gevolgen voor de handel tussen de lidstaten en van een dreigende significante beïnvloeding van de mededinging. Pas wanneer een dergelijke informatiebasis beschikbaar is, gaat de termijn van 15 werkdagen in.

Doel van de korte termijn

Het HvJ hield er bovendien rekening mee dat de bevoegde nationale autoriteit slechts over een korte termijn voor haar beoordeling beschikt. Indien algemene kennis van het bestaan van een transactie reeds voldoende zou zijn, zou de autoriteit binnen deze termijn zelf uitgebreid onderzoek moeten verrichten om de benodigde informatie te verzamelen.

Volgens het Hof zou dit onverenigbaar zijn met de doeltreffendheid van de verwijzingsprocedure en de vereisten van behoorlijk bestuur. Ook de Commissie heeft de verstrekte informatie nodig, omdat zij op grond van art. 22 lid 3 van de verordening binnen tien werkdagen na het verstrijken van de termijn voor aansluiting bij het verzoek moet beslissen of zij de concentratie onderzoekt.

Rechtszekerheid pleit voor een eenduidig bepaalbare aanvang van de termijn

Het HvJ zag in de bevestigde uitlegging geen schending van het rechtszekerheidsbeginsel. De aanvang van de termijn is gekoppeld aan een verifieerbare handeling: de actieve verstrekking van informatie die een voorlopige beoordeling van de wettelijke voorwaarden mogelijk maakt.

Daardoor hangt de aanvang van de termijn niet af van onvoorzienbare of onzekere omstandigheden, zoals de vraag of bepaalde informatie openbaar beschikbaar is of wanneer een autoriteit toevallig kennis krijgt van de transactie. Het bepalende tijdstip kan bovendien door de rechter worden getoetst.

Uit de beslissing volgt evenmin dat nationale mededingingsautoriteiten het recht hebben om stil te zitten. Het HvJ stelde uitsluitend vast dat de enkele bekendheid met het bestaan van een concentratie de termijn niet doet ingaan.

Onderscheid tussen informatieverstrekking en aanmelding

De rekwirantes voerden daarnaast aan dat het Gerecht het anderszins in kennis stellen had gelijkgesteld aan een formele aanmelding. Het HvJ verklaarde dit onderdeel van het betoog niet-ontvankelijk.

Het Gerecht had reeds uiteengezet waarom beide handelingen noch wat betreft vorm, noch wat betreft inhoud of doel met elkaar kunnen worden gelijkgesteld. Volgens het HvJ hadden B. en M. in hogere voorziening onvoldoende concreet aangegeven van welke onjuiste rechtsopvatting deze motivering blijk zou geven.

De eerste grief van het enige middel in hogere voorziening was daarom gedeeltelijk niet-ontvankelijk en voor het overige ongegrond.

Berekening van de termijn bleef in stand

Ook het tweede onderdeel van het middel in hogere voorziening slaagde niet. De bestreden berekening van de termijn hing rechtstreeks samen met de uitlegging van het begrip ‘anderszins in kennis stellen’.

Aangezien het HvJ de uitlegging van het Gerecht bevestigde, bestond er geen aanleiding om 17 januari 2024 als aanvang van de termijn te corrigeren. Het verwijzingsverzoek van 7 februari 2024 was dus niet te laat ingediend.

Hogere voorziening volledig afgewezen

Het HvJ wees de hogere voorziening volledig af. B. en M. moeten naast hun eigen kosten ook de kosten van de Europese Commissie, de Luxemburgse mededingingsautoriteit en A. dragen.

Het arrest werd op 8 oktober 2026 tijdens een openbare terechtzitting in Luxemburg uitgesproken. Daarmee bleef het oordeel van het Gerecht in stand dat de Commissie het verwijzingsverzoek mocht aanvaarden.

Voorwaardelijke goedkeuring van de concentratie

Parallel aan het gerechtelijke geschil over de bevoegdheid keurde de Europese Commissie de overname van H. door B. onder voorwaarden goed. De toezeggingen moeten de mededinging bij de levering aan de horecasector beschermen.

Een onafhankelijke trustee houdt toezicht op de uitvoering van de corrigerende maatregelen. De Commissie beslist in een afzonderlijke procedure over de geschiktheid van de koper van de af te stoten activiteiten.

Betekenis voor de Europese concentratiecontrole

De beslissing verduidelijkt wanneer de termijn van 15 werkdagen van art. 22 lid 1, tweede alinea, van Verordening (EG) nr. 139/2004 aanvangt bij concentraties waarvoor noch nationaal, noch op Unieniveau een aanmeldingsplicht geldt. Niet elke vorm van bekendheid met een transactie doet de termijn ingaan. Vereist is dat actief voldoende informatie wordt verstrekt op basis waarvan de bevoegde autoriteit voorlopig kan beoordelen of aan de voorwaarden voor een verwijzing is voldaan.

Ondernemingen, investeerders en andere betrokkenen kunnen bij vragen over de reikwijdte van art. 22 van de verordening, concentratiecontrole of mededingingsrechtelijke procedures gebruikmaken van de juridische advisering over mededingingsrecht door MTR Legal.

Bronnen

Weitere Beiträge

EU-Kommission genehmigt Übernahme der Commerzbank – Foto: Nadine Bliedung / Pexels

Nieuws

Europese Commissie keurt overname Commerzbank goed

17 november 2026

Zollfinanzgerechtigkeitsgesetz stärkt die Zollverwaltung – Foto: Wolfgang Weiser / Pexels

Nieuws

Zollfinanzgerechtigkeitsgesetz versterkt de douane

12 november 2026

Urheberrecht bei KI-Bildern: OLG Düsseldorf zur Verwendung fremder Fotografien – Foto: Kawê Rodrigues / Pexels

Nieuws

Auteursrecht op AI-afbeeldingen: OLG Düsseldorf over het gebruik van foto’s van derden

12 november 2026

Terugbelafspraak plannen

Nu bereikbaar10:37 uur

Wij bellen u op het gewenste tijdstip terug. Direct bevestigd. Kies uw afspraak op onze contactpagina.

Afspraak kiezen

Liever direct spreken? +49 221 9999220